Giữa thung lũng Bắc Sơn yên bình, nơi những dãy núi đá vôi ôm trọn cánh đồng lúa xanh rì theo mùa, Làng du lịch cộng đồng Quỳnh Sơn hiện lên như một trang sách cổ, còn nguyên mùi hương của đất, của lúa và của những ký ức làng quê Việt Nam chưa từng bị thời gian làm phai nhạt. Ở đó, vẻ đẹp không đến từ sự hào nhoáng, mà được kết tinh từ nhịp sống chậm rãi, từ những nếp nhà sàn trầm mặc, từ tiếng chày giã gạo vang lên mỗi sớm và từ nụ cười hiền hậu của người Tày đón khách như đón người thân trở về.

Quỳnh Sơn không “trình diễn” văn hóa cho du khách xem. Văn hóa ở đây tồn tại như hơi thở hằng ngày. Những ngôi nhà sàn mái ngói âm dương quần tụ bên nhau, quay mặt ra cánh đồng, tựa lưng vào núi, phản ánh triết lý sống hài hòa với thiên nhiên được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Buổi sáng, sương mỏng phủ kín thung lũng; buổi chiều, khói bếp lam chiều vấn vít trên mái nhà; buổi tối, ánh đèn vàng hắt ra từ hiên gỗ, nơi chủ nhà chậm rãi kể chuyện bản làng, chuyện ruộng nương, chuyện giữ rừng, giữ đất cho con cháu mai sau.

Giá trị đặc biệt làm nên thương hiệu của Quỳnh Sơn – và cũng là lý do bản làng này được ghi danh là Làng du lịch tốt nhất thế giới – không chỉ nằm ở cảnh quan, mà nằm ở cách cộng đồng nơi đây lựa chọn con đường phát triển. Người dân Quỳnh Sơn không rời bỏ bản làng để chạy theo du lịch, mà để du lịch bước chậm lại, hòa mình vào nhịp sống của bản làng. Mỗi homestay vẫn là một mái nhà thực sự; mỗi bữa cơm là bữa cơm gia đình; mỗi câu chuyện kể là ký ức thật, không dàn dựng, không tô vẽ.

Ẩm thực Quỳnh Sơn mang đậm hương vị núi rừng và sự chắt chiu của người làm nông: bát canh rau rừng giản dị, miếng thịt lợn bản chắc ngọt, chén rượu men lá ấm nồng. Những điệu then, câu sli, lượn không chỉ cất lên trong lễ hội, mà vẫn ngân vang trong đời sống thường nhật, như cách người Tày gửi gắm tâm hồn mình vào lời ca, tiếng đàn. Du khách đến đây không chỉ để “xem” văn hóa, mà để được sống trong văn hóa – sống như một người con của bản, dù chỉ trong vài ngày ngắn ngủi.

Trong những năm vừa qua, Trung tâm Xúc tiến Đầu tư, Thương mại và Du lịch tỉnh Lạng Sơn đã đồng hành, hỗ trợ Quỳnh Sơn phát triển du lịch cộng đồng theo hướng bền vững và có trách nhiệm. Thông qua các chương trình truyền thông, xây dựng sản phẩm du lịch, phát triển thương hiệu điểm đến, đào tạo kỹ năng cho người dân, kết nối tour tuyến và ứng dụng chuyển đổi số, Quỳnh Sơn không chỉ được thế giới biết đến, mà còn được chuẩn bị kỹ lưỡng để giữ vững danh hiệu bằng chính giá trị cốt lõi của mình: văn hóa bản địa và cộng đồng cư dân.

Quỳnh Sơn hôm nay là minh chứng sống động cho một con đường phát triển khác: không đánh đổi bản sắc lấy tăng trưởng ngắn hạn, không hy sinh thiên nhiên để đổi lấy tiện nghi tức thời. Ở nơi ấy, du lịch trở thành động lực để người dân thêm yêu bản làng, thêm tự hào về di sản của mình; để những giá trị tưởng như rất đỗi bình thường của làng quê Việt Nam được thế giới trân trọng và gọi tên.

Giữa dòng chảy gấp gáp của thời đại, Quỳnh Sơn nhắc chúng ta nhớ rằng: có những nơi không cần đi thật xa để chạm tới thế giới, bởi chính sự tử tế, chân thật và bền bỉ của một cộng đồng đã đủ để thế giới tìm về.

Phòng xúc tiến Du lịch